Skip to main content

SİRKÜLER ( 2026 07 )

 Konu :  2025 Takvim Yılı Ocak – Aralık Aylarını Kapsayan Geçici Vergi ve Dönem  Sonu Çalışmaları Hk.

Kurumlar Vergisi mükellefleri, vergilendirme dönemleri itibarıyla Geçici Vergiye tabi kazançlarını belirlerken, Kurumlar Vergisi 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 14’üncü maddesi uyarınca indirimi kabul edilen giderleri hâsılatlarından indirebileceklerdir. Kurum kazancının tespitinde, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun ticari kazanca ilişkin hükümleri ile Kurumlar Vergisi Kanunu’nda yer alan özel düzenlemelerin dikkate alınması gerekmektedir.

Bu çerçevede, 31.12.2025 tarihi itibarıyla düzenlenecek gelir tablosu ile verilecek geçici vergi beyannamesinin sağlıklı ve mevzuata uygun şekilde hazırlanabilmesi amacıyla, aşağıda belirtilen çalışmaların yapılması uygun olacaktır.

1-      31.12.2025 Tarihi İtibarıyla Dövizli Hesapların Değerlemesi

31.12.2025 tarihi itibarıyla işletmenin yabancı para ve yabancı paraya endeksli hesapları (kasa, banka, çek, alıcılar, satıcılar, yurtiçi ve yurtdışı alınan/verilen avanslar, kısa ve uzun vadeli banka kredileri, depozito ve teminatlar vb.) tablo haline getirilerek; hesap adı, döviz cinsi ve tutarları itibarıyla listelenmelidir.

Maliye Bakanlığı’nca VUK Genel Tebliği ile aksi belirtilmedikçe, değerleme işlemlerinde aşağıdaki 31.12.2025 tarihli TCMB kurları esas alınacaktır. Kasa ve efektif hesapların değerlemesinde Efektif Alış, banka ve cari hesapların değerlemesinde Döviz Alış kurları kullanılmalıdır.

Döviz Kodu Birim Döviz Cinsi Döviz Alış Efektif Alış
USD/TRY 1 ABD DOLARI 42,8623 42,8323
AUD/TRY 1 AVUSTRALYA DOLARI 28,6798 28,5479
DKK/TRY 1 DANİMARKA KRONU 6,7451 6,7403
EUR/TRY 1 EURO 50,4532 50,4179
GBP/TRY 1 İNGİLİZ STERLİNİ 57,8159 57,7755
CHF/TRY 1 İSVİÇRE FRANGI 54,2141 54,1328
SEK/TRY 1 İSVEÇ KRONU 4,6486 4,6454
CAD/TRY 1 KANADA DOLARI 31,2722 31,1565
KWD/TRY 1 KUVEYT DİNARI 138,441 136,3644
NOK/TRY 1 NORVEÇ KRONU 4,259 4,256
SAR/TRY 1 SUUDİ ARABİSTAN RİYALİ 11,4286 11,3429
JPY/TRY 100 JAPON YENİ 27,4189 27,3175

 

2-  Sabit Kıymetlerle İlgili Yapılacaklar

İşletmede fiilen kullanılan duran varlıkların icmali çıkarılarak fiili durum ile muhasebe kayıtları karşılaştırılmalı, fark oluşması halinde gerekli düzeltme kayıtları yapılmalıdır.

Yapılmakta olan yatırımlar hesabında izlenen varlıklardan aktife alınması gerekenler aktifleştirilmeli; duran varlıkların maliyetine dahil edilmesi gereken faiz, kur farkı ve değer artırıcı harcamalar gözden geçirilmelidir. 2025 yılında edinilen veya imal edilen varlıkların finansmanında kullanılan kredilere ilişkin faiz ve kur farklarının, ilgili varlık maliyetine intikal ettirilmesi gerekmektedir.

Oluşturulan duran varlıklara ilişkin alış belgelerinin aslının muhafaza edildiği dosyaların güncel hale getirilmesi gerekmektedir. Vergi Usul Kanunu’nun 313’üncü maddesi uyarınca amortismana tabi tutulması gerekmeyen veya ilgili yıl için belirlenen amortisman sınırının altında kalan varlıklara ilişkin maliyetlerin, mevzuata uygunluğu kontrol edilerek doğrudan gider yazılıp yazılmadığının gözden geçirilmesi ve gerekli düzeltme kayıtlarının yapılması uygun olacaktır.

3-   Kesinti Yoluyla Ödenen Vergiler

01.01.2025-31.12.2025 hesap dönemine ilişkin olarak elde edilen mevduat faizi, repo, döviz tevdiat hesabı ve yatırım fonu kazançlarının bulunması halinde, bu gelirler üzerinden yapılan stopajlara ilişkin belgelerin ilgili bankalardan temin edilerek muhasebe kayıtlarına intikali sağlanmalıdır.

Söz konusu belgeler, stopaj kesintisinin yıllık kurumlar vergisi beyannamesinde indirimi için önemlidir. Dolayısıyla, işletmelerin bu gelirlere ilişkin belgeleri eksiksiz bir şekilde muhasebeye kaydetmeleri ve ilgili bankalardan alınan yazılar doğrultusunda stopaj indirimini gerçekleştirmeleri önemlidir.

4-   Kanunen Kabul Edilmeyen Giderler ve Bağışlar

Hesap dönemine ait kanunen kabul edilmeyen giderler (KKEG) nitelikleri itibarıyla listelenmelidir. Başlıca KKEG Kalemleri; vergi ve cezalar, binek otomobillere ait motorlu taşıtlar vergisi, Binek otomobillere ait gider kısıtlamaları, İndirim konusu yapılamayan KDV, bağış ve yardımlar, yuvarlama farkları, iletişim vergileri, ödenmeyen S.G.K. primleri vb. giderlerdir. Bu giderlerin listelenmesi, işletmenin vergi mevzuatına uygun şekilde hareket ettiğini ve kanunen kabul edilmeyen giderlerin matrahtan düşürülmediğini göstermek adına önemlidir.

Hesap dönemi içerisinde yapılan bağış ve yardımların nakdi olanlarının makbuz karşılığı olması, ayni bağışlarda fatura ve sevk irsaliyesi kesilmesi ve katma değer vergisinin indirim konusu yapılmaması gerekmekte olup, bu şartları taşımayanlar ile karşılıksız yapılmayanlar gider yazılmamalıdır. Ayrıca dönemin zararla kapatılması halinde dönem içerisinde gider yazılan bağış ve yardımların KKEG olarak mali kâra ilavesi gerekmektedir. Bu uygulamalar, bağış ve yardımların mali tablolara doğru şekilde yansıtılmasını ve vergi mevzuatına uygunluğunun sağlanmasını temin etmektedir.

5-   Şüpheli Alacaklar

Vergi Usul Kanunu’nun 323’üncü maddesi uyarınca, dava veya icra safhasına intikal etmiş alacaklar için şüpheli alacak karşılığı ayrılabilmesi adına, 31.12.2025 tarihine kadar gerekli hukuki işlemlerin firma avukatınca başlatılmış olması gerekmektedir.

Bu çerçevede, 2025 yılı ve öncesine yönelik yapılan hukuki işlemlerle ilgili bir yazının Avukattan alınması ve kayıtlarla kontrolü önem arz etmektedir. Bu süreçte, firma avukatı tarafından tesis edilen dava veya icra işlemlerine ilişkin belgelerin ve yazışmaların incelenmesi, ilgili döneme ilişkin olarak şüpheli hale gelmiş alacakların karşılık ayrılmasını gerektiren durumların belirlenmesi ve kayıtların kontrol edilmesi gerekmektedir.

Alacaklara ilişkin kayıtlar mutlaka bu niteliğe dönüştükleri dönemde yapılmalıdır. Ayrıca yapılacak kayıtlar (gider kayıtları) Vergi Usul Kanununun 322, 323 ve 324. maddelerine aykırı ise bu tutarların ticari kardan mali kara geçerken Kanunen Kabul Edilmeyen Gider olarak matraha eklenmesi unutulmamalıdır.

6-   Stoklar ve Miktar Dengesi Çalışmaları

Dönem sonu stok sayımı yapılmalı; sayım fazlası ve noksanları araştırılmalı, fire oranları ile kapasite raporu uyumu kontrol edilmelidir. Hurda, atık ve döküntülerin satışına ilişkin faturaların düzenlenmesi sağlanmalıdır.

7-   Dönem Gelir ve Gider Tahakkukları

Döneme ait ciro primleri ve diğer gelir/gider unsurları tahakkuk esasına göre muhasebeleştirilmeli; yıl içinde ödemesi yapıldığı halde faturası temin edilemeyen giderlere ilişkin belgeler temin edilmelidir.

Dönemsellik ilkesi gereği, 2025 yılına ait olup faturası 2026 Ocak ayında gelen giderlerin (elektrik, su vb.) tahakkuk esasına göre 2025 kayıtlarına alınması gerekmektedir.

8-   Satış Faturaları- KDV Beyannameleri ve Kayıtların Uyumu

Dönem içerisinde düzenlenen satış faturalarının, aynı dönemlere ilişkin verilen Katma Değer Vergisi beyannamelerinde yer alan teslim ve hizmet bedelleri ve kayıtlarla karşılaştırılarak mutabakat yapılması gerekmektedir. Bu işlem, vergi mevzuatına uygun şekilde hareket edilmesini ve vergi beyannamelerinin doğru bir şekilde hazırlanmasını temin etmektedir.

9-   Banka, Kredi ve Kredi Kartı İşlemleri

Yıl içinde kullanılmış bulunan banka kredilerinin mevcut olması halinde 31.12.2025 tarihi itibariyle söz konusu kredi bakiyelerini gösteren ekstrelerin ilgili bankalardan temin edilmesi gerekmektedir. Ayrıca söz konusu kredilere ödenen faiz, komisyon vb. tutarların mevcudiyeti halinde bu tutarlara ilişkin de bilgi ve belgelerin temin edilmesi gerekmektedir.

Yıl sonu banka hesap detaylarının her banka için temin edilerek kayıtlanması, çalışmayan veya az çalışan hesapların kapatılması yıl sarkmadan yapılmalıdır.

Kredi kartıyla yapılan satışlara ilişkin ilgili kredi kuruluşlarından alınacak dönemsel ekstrelerle bu tutarlar için düzenlenen satış belgeleri ile KDV beyanlarının ilgili satırı karşılaştırılarak mutabakat sağlanmalı, satış belgelerine bu konuda şerh düşülmeli, ayrıca ödenmiş komisyonların gider yazılıp yazılmadığı kontrol edilmelidir.

Şirket adına mevcut kredi kartlarının ödeme tutarları değil toplam borç tutarı üzerinden kayıtların yapılıp yapılmadığı kontrol edilmelidir. Kredi kartı borcu kadar bakiye oluşturularak farklar giderin niteliğine göre kayıtlanmalıdır.

10-   Kasa ve Ortaklar Cari Hesapları

2025 vergilendirme dönemiyle ilgili olarak banka ve benzeri finans kurumlarında yapılacak işlemlere ilişkin olarak şirket kasalarının, ortakların cari hesaplarının ve avans hesaplarının kontrol edilerek ilgili düzeltmelerin yapılması gerekmektedir. Bu kontrollerin yapılmasının nedeni, kasa, ortaklar cari hesapları ve avans hesaplarında bulunan mevcutlardan dolayı örtülü kazanç dağıtımı riskine karşı önlem almak ve cezalı tarhiyattan kaçınmaktır. Bu hesapların dönem sonu bakiyelerinin işletmenin büyüklüğüne, iş hacmine ve kasa işlemlerinin yoğunluğuna uygun meblağlarda olması gerekmektedir.

Ortaklar cari hesapları kontrol edilmeli ortakların alacak ve borç tutarlarına ilişkin faiz ve/veya kur farklarının yasal mevzuata uygunluğu irdelenmelidir. Ayrıca 2025 yılı hesap dönemi için örtülü sermaye hesaplaması dönem başı bilançosu üzerinden yapılması gerektiğinden öz sermayenin durumu gözden geçirilmelidir. Bu kontrollerin yapılması, işletmenin finansal durumunun ve örtülü sermaye hesaplamalarının yasal mevzuata uygunluğunu sağlamak adına önemlidir.

Ortaklar cari hesabının borç kalanının yüksek olması sonucu şirket ortaklarının şirket kaynaklarını bedelsiz kullanmaları halinde örtülü kazanç dağıtımı iddiası ile muhatap olmamak için uzun süreli kullanılan cari hesap bakiyeleri üzerinden faiz tahakkuk ettirilerek mali karın tespiti açısından matraha ilave edilmesi gerekir.

11-   Cari Hesap Mutabakatları

2025 yılı sonu itibariyle alıcılar, satıcılar ile verilen ve alınan avanslara ilişkin detay hesaplar kontrol edilerek belli bir tutarı aşan bakiyelerin yazılı, diğerlerinin ise telefonla teyidi alınmalı, teyit işlemlerine ilişkin bir dosya oluşturulmalıdır.

Bu süreçte cari hesaplarla ilgili aşağıdaki adımların izlenmesi faydalı olacaktır:

  1. **Detaylı Hesap Kontrolü ve Teyit İşlemleri: **- Alıcılar ve satıcılar ile olan avans hesapları detaylı bir şekilde incelenmeli ve bakiyeler kontrol edilmelidir. Belli bir tutarı aşan bakiyeler için yazılı teyit alınmalı, diğerleri için ise telefonla teyit işlemleri gerçekleştirilmelidir. Bu teyit işlemlerine ilişkin bir dosya oluşturulmalıdır.
  2. **Sorunlu Hesapların Çözümü: **- Ulaşılamayan veya sorunlu hesaplar belirlenmeli ve bu sorunların çözümü için gerekli adımlar atılmalıdır. Gerekirse ilgili taraflarla iletişime geçilerek çözümü yapılmalıdır.
  3. **Dövizli Cari Hesapların İncelenmesi: **- Dövizli veya dövize endeksli cari hesaplar detaylı bir şekilde incelenmeli ve yıl sonu itibariyle oluşan kur farkları belirlenmelidir. Oluşan kur farklarına ilişkin olarak faturaların düzenlenmesi veya faturasının alınması
  4. **Avans Hesaplarının Gözden Geçirilmesi: ** – Avans hesapları detaylı bir şekilde gözden geçirilmeli ve alınması gereken faturalar tespit edilmelidir. Eksik faturaların düzenlenmesi veya alınması gereken faturaların belirlenmesi adına gerekli çalışmalar yapılmalıdır. Bu adımların izlenmesi, yıl sonu itibariyle finansal süreçlerin düzenli bir şekilde tamamlanmasını ve olası sorunların önceden tespit edilerek çözümünü sağlayacaktır.

Bilgilerinize sunulur.